• Home
  • رژیم درمانی بیماریها
  • گوارش
  • رژیم غذایی دیسفاژی

رژیم غذایی دیسفاژی

رژیم غذایی دیسفاژی

رژیم غذایی دیسفاژی اختلال بلع

تعریف کلی رژیم غذایی در دیسفاژی
هدفها رژیم غذایی در دیسفاژی
کفایت تغذیه ای رژیم غذایی در دیسفاژی
موارد کاربرد رژیم غذایی در دیسفاژی
مشخصات رژیم غذایی در دیسفاژی
مرحله اول رژیم غذایی پوره
مرحله دوم رژیم غذایی له و خرد شده رژیم غذایی در دیسفاژی
مرحله سوم رژیم غذایی نرم و راحت برای جویدن
مرحله چهارم رژیم غذایی نرمال تغییر یافته
چند تذکر مهم در رژیم غذایی دیسفاژی

تعریف کلی  دیسفاژی یا اختلال بلع
دیسفاژی، یا اختلال در بلع عارضه ای است که در اثر بیماریهای دستگاه عصبی، برخی جراحی ها یا بعضی روش های درمان سرطان رخ می دهد. این عارضه با علائمی مانند سرفه یا خفگی (پریدن غذا در حلق) هنگام یا پس از غذا خوردن، ناتوانی در مکیدن مایعات با نی و ماندن غذا در حفره دهان همراه است.

هدفها در  رژیم غذایی دیسفاژی
1-    تأمین انرژی، مواد مغذی و مایعات به مقدار کافی و با غلظتی که برای بیمار قابل تحمل و مصرف باشد.
2-    پیشگیری از سوء تغذیه و کمبود آب بدن.
3-    پیشگیری از خفگی و ذات الریه ناشی از برگشت غذا از مری به طرف مجرای تنفسی (Aspiration Pneumonia).

موارد کاربرد  رژیم غذایی دیسفاژی
1-    آسیب های عروق مغزی
2-    آسیب های سکته
3-    پارکینسون
4-    آلزایمر
5-    ام.اس
6-    میاستنی گراویس

کفایت تغذیه ای  رژیم غذایی در دیسفاژی
اگر بر پایه رژیم غذایی نرمال برنامه ریزی شود، کلیه نیازهای تغذیه ای بیمار را تأمین می کند.

مشخصات  رژیم غذایی در دیسفاژی
رژیم غذایی دیسفاژی از 4 مرحله تشکیل شده است و با توجه به شرایط بلع بیمار یکی از این مراحل، مورد استفاده قرار می گیرد:
مرحله اول:  رژیم غذایی پوره
در بیمارانی که دچار مشکلات زیر هستند کاربرد دارد:
1-    اختلال شدید در انجام مرحله آماده سازی در دهان (مرحله ای که غذا در دهان قرار می گیرد و برای بلع آماده می شود)
2-    اختلال در کنترل لبها و زبان
3-    تأخیر در رفلکس بلع
4-    کاهش حرکات دودی در ناحیه حلق
مشخصات عمومی
1-    حاوی مواد غذایی غلیظ، نرم و یکدست است.
2-    انواع مغزها، میوه ها و سبزیهای خام غیرمجاز است.
3-    داروها باید بصورت مایع یا خرد شده همراه با میوه پوره شده به بیمار داده شود.
4-    مایعات و آب باید همراه با محصولات تجارتی مخصوص تغلیظ مایعات، پیش از مصرف غلیظ شوند.

جدول 3-4. مواد غذایی مجاز در رژیم غذایی پوره

گروه غذایی

مواد غذایی مجاز

نان و غلات

حلیم ساده پوره شده، نان سفید بدون قسمت خشک اطراف آن، ماکارونی و برنج پوره شده

تخم مرغ

تخم مرغ آب پز پوره شده

شیر و لبنیات

شیر (مخلوط با سایر مواد غذایی مجاز پوره شده)، ماست ساده

میوه ها

پوره میوه های پخته، بدون پوست و تخم، آبمیوه ها(مخلوط با سایر مواد غذایی مجاز پوره شده)

سبزی ها

پوره سبزی های پخته، بدون پوست و تخم، آب سبزی ها (مخلوط با سایر مواد غذایی مجاز پوره شده)

چربیها

مارگارین، کره، انواع سس ساده

گوشت و جانشین های آن

انواع آب گوشت (مخلوط با سایر مواد غذایی مجاز پوره شده)، گوشت و حبوبات پوره شده

سوپها

انواع سوپ پوره شده و غلیظ

دسرها

فرنی، بستنی

نوشیدنیها

همه نوشیدنی در صورت مخلوط کردن با محصولات تجارتی مخصوص تغلیظ مایعات

قندهای ساده

عسل، شکر

نمونه رژیم غذایی پوره

صبحانه

ناهار

شام

پوره میوه بدون پوست یا تخم

پوره حلیم

پوره تخم مرغ آب پز

کره یا مارگارین

پوره غلیظ سوپ سبزی

پوره مرغ همراه با سس غلیظ تهیه شده با آب مرغ

پوره هویج

فرنی

پوره میوه بدون پوست یا تخم

پوره غلیظ سوپ مرغ و ورمیشل

پوره گوشت چرخ کرده با سس غلیظ تهیه شده با آب گوشت

پوره سیب زمینی

پوره لوبیا سبز

ماست

* مایعات بر حسب نیاز و پس از اتمام وعده غذایی باید مصرف شوند. غلظت مایعات باید بر حسب تحمل بیمار مشخص شود، بطور مثال شبیه غلظت عصاره میوه یا عسل.

مرحله دوم:  رژیم غذایی له و خرد شده
در بیمارانی که دچار مشکلات زیر هستند کاربرد دارد:
1-    اختلال در انجام مرحله آماده سازی در دهان (مرحله ای که غذا در دهان قرار می گیرد و آماده برای بلع می شود).
2-    نداشتن دندان.
3-    کاهش حرکات دودی در ناحیه حلق.

مشخصات عمومی
1-    انواع مغزها، میوه های خام بجز موز رسیده له شده و سبزی های خام غیر مجاز هستند.
2-    داروها باید به صورت مایع یا خرد شده، همراه با میوه پوره شده به بیمار داده شود.
3-    مایعات و آب باید همراه با محصولات تجارتی مخصوص تغلیظ مایعات، پیش از مصرف غلیظ شوند.

جدول 3- 5 مواد غذایی مجاز در رژیم غذایی و خرد شده

گروه غذایی

مواد غذایی مجاز

نان و غلات

حلیم ساده پوره شده، نان نرم، ماکارونی یا برنج پخته در صورت تحمل

تخم مرغ

آب پز یا نیمرو نرم

شیر و لبنیات

شیر، ماست، پنیر خامه ای، انواع پنیر نرم

میوه ها

انواع میوه پخته شده و له یا خرد شده بدون پوست یا دانه، موز رسیده له شده، عصاره غلیظ شده میوه ها

سبزیها

انواع سبزی پخته شده و له یا خرد شده بدون پوست و تخم

چربیها

مارگارین،کره، انواع سس ساده

گوشت و جانشینهای آن

گوشت چرخ کرده و مخلوط شده با آب غلیظ گوشت

سوپها

انواع سوپ غلیظ شده

دسرها

فرنی، بستنی، دسرهای نرم، ژله (درصورت تحمل)، (انواع خشکبار، آب نبات، مغزها غیرمجاز است)

نوشیدنیها

همه نوشیدنی ها در صورت مخلوط کردن با محصولات تجارتی مخصوص تغلیظ مایعات

قندهای ساده

عسل، شکر

نمونه رژیم غذایی له و خرد شده

صبحانه

ناهار

شام

حلیم ساده مخلوط با شکر و شیر

تخم مرغ نیمرو نرم

کره یا مارگارین

موز رسیده و له شده

سوپ سبزی له شده و غلیظ

مرغ چرخ کرده همراه با سس غلیظ تهیه شده با آب مرغ

کدوی نرم یا پوره شده

هویج له شده یا خرد شده

فرنی

میوه پخته و له شده (بدون پوست)

سوپ غلیظ مرغ

گوشت قرمز چرخ کرده با سس غلیظ تهیه شده با آب گوشت

پوره لوبیا سبز له شده یا خرد شده

ماست

پوره میوه

* مایعات بر حسب نیاز و پس از اتمام وعده غذایی باید مصرف شود. غلظت مایعات باید بر حسب تحمل بیمار مشخص شود، به طور مثال شبیه غلظت عصاره میوه یا عسل

مرحله سوم:  رژیم غذایی نرم و راحت برای جویدن
برای بیمارانی کاربرد دارد که ممکن است در جویدن و بلع برخی مواد غذایی دچار مشکل باشند.

مشخصات عمومی
1-    حاوی مواد غذایی نرم و بدون پوست است.
2-    انواع مغزها و مواد غذایی خشک یا خام، غیرمجاز است.
3-    گوشتها باید تکه تکه یا خرد شوند (هر تکه یک سانتی متر مکعب).
4-    داروها باید به صورت مایع یا خرد شده به بیمار داده شوند.
5-    مایعات و آب در صورت نیاز باید همراه با محصولات تجارتی مخصوص تغلیظ مایعات، پیش از مصرف غلیظ شوند.

جدول 3-6. مواد غذایی مجاز در رژیم غذایی نرم و راحت برای جویدن

گروه غذایی

مواد غذایی مجاز

نان و غلات

نان نرم، بدون قسمت خشک و سفت دور آن، بیسکویت ساده بدون دانه، برشتوک (مخلوط و نرم شده با شیر)، برنج، ماکارونی، سیب زمینی پخته نرم

تخم مرغ

نیمرو یا آب پز نرم

شیر و لبنیات

ماست، پنیر نرم یا خامه ای

میوه ها

میوه های نرم تازه یا کمپوت شده بدون پوست یا تخم: موز، کمپوت گیلاس بدون هسته، کمپوت زردآلو، کمپوت هلو یا گلابی، آناناس له شده، آبمیوه ها، عصاره میوه ها

سبزیها

سبزیهای پخته یا کنسرو شده، کاهو خرد شده، خیار بدون پوست و تخم تکه شده

چربی

انواع سس، کره، مارگارین

گوشت و جانشینهای آن

گوشتهای نرم همراه با سس غلیظ تهیه شده با آب گوشت، ساندویچ های گوشت نرم، کره بادام زمینی ساده در صورت تحمل

سوپها

انواع سوپ با مواد غذایی تکه شده و نرم در داخل آن

دسرها

انواع دسرهای نرم، بدون مغز یا آبنبات

نوشیدنیها

انواع نوشیدنی، مخلوط شده با محصولات تجارتی نخصوص تغلیظ مایعات (در صورت نیاز)

قندهای ساده

عسل، شکر

نمونه یک رژیم غذایی نرم و راحت بدون جویدن

صبحانه

ناهار

شام

برشتوک نرم شده با شیر (در صورت تحمل) و شکر

تخم مرغ نیمرو

نان نرم (بدون قسمت خشک دور آن)

کره یا مارگارین

موز رسیده

سوپ سبزی (در صورت تحمل)

مرغ تکه شده با سس غلیظ تهیه شده از آب مرغ

برنج به صورت کته

هویج پخته

فرنی

کمپوت میوه تکه تکه شده

سوپ غلیظ مرغ

گوشت قرمز تکه تکه شده و نرم با سس غلیظ تهیه شده با آب گوشت

پوره سیب زمینی

لوبیا سبز پخته

له شده یا خرد شده

کمپوت میوه تکه تکه شده

مرحله چهارم:  رژیم غذایی نرمال تغییر یافته
برای بیمارانی کاربرد دارد که دچار اختلال خفیف در انجام مرحله آماده سازی در دهان هستند (مرحله ای که غذا در دهان قرار می گیرد و برای بلع آماده می شود). این بیماران قادر به جویدن مواد غذایی نرم می باشند، بنابراین رژیم غذایی بر پایه رژیم غذایی نرم تنظیم می شود.

مشخصات عمومی
1-    حاوی مواد غذایی نرم است که نیاز به خرد کردن ندارند.
2-    مواد غذایی سرخ کرده و انواع مغزها غیرمجاز است.
3-    انواع مایعات و داروها بر حسب تحمل قابل مصرف هستند.
4-    ممکن است آب و مایعات، پیش از مصرف نیاز به تغلیظ داشته باشند.

جدول 3-7. مواد غذایی رژیم غذایی نرمال تغییر یافته

گروه غذایی

مواد غذایی مجاز

نان و غلات

نان های نرم یا کمی تست شده (نان های سفت مانند سوخاری غیرمجاز است)، غلات صبحانه مانند برشتوک، برنج، ماکارونی، سیب زمینی

تخم مرغ

هر نوع طبخ

میوه ها

انواع میوه تازه یا کمپوت شده بدون پوست سفت، آبمیوه، عصاره میوه تازه پوست کنده، خشکبار نرم در صورت تحمل

سبزی ها

سبزیهای پخته نرم، سبزیهای خام نرم، سالاد

چربی ها

هو نوع در صورت تحمل

گوشت و جانشینهای آن

گوشتهای نرم، گوشت چرخ کرده، کره بادام زمینی ساده (بدون مغز)

سوپها

انواع سوپ

دسرها

انواع دسر و آبنبات نرم (دسرهای حاوی کارامل که کش می آید غیرمجاز است)

نوشیدنی ها

انواع نوشیدنی در صورت مخلوط کردن با محصولات تجارتی مخصوص تغلیظ مایعات (درصورت نیاز)

قندهای ساده

برحسب تحمل مصرف شود (چیپس و ذرت بو داده غیرمجاز است)

نمونه رژیم غذایی نرمال تغییر یافته

صبحانه

ناهار

شام

غلات آماده صبحانه با شیر و شکر

تخم مرغ نیمرو

نان تست

کره یا مارگارین

موز رسیده

سوپ سبزی

مرغ پخته نرم همراه با سس غلیظ تهیه شده از آب مرغ

برنج به صورت کته

هویج پخته

فرنی

کمپوت میوه

سوپ مرغ

گوشت نرم

پوره سیب زمینی

لوبیا سبز پخته

ماست

کمپوت میوه

کیکی شکلاتی

* مایعات بر حسب نیاز و پس از اتمام وعده غذایی باید مصرف شود. غلظت مایعات باید بر حسب تحمل بیمار مشخص شود. به طور مثال شبیه غلظت عصاره میوه یا عسل.

چند تذکر مهم در  رژیم غذایی دیسفاژی یا اختلال بلع
1-    نوشیدن مایعات (مانند آب) در این بیماران، بسیار دشوار است. بنابراین، بایو توجه داشت که مایعات به مقدار مورد نیاز تأمین شود. تغلیظ مایعات با استفاده از محصولات تجارتی مخصوص انجام گیرد.
2-    تراوش آب از دهان بیمار (که اصطلاحاً به آن کف کردن دهان نیز می گویند) و تف کردن از علائم دیسفاژی است. این دو علامت، نشان می دهد که بیمار نمی تواند عمل بلع را به درستی انجام دهد.

رژیم غذایی آلزایمر

رژیم غذایی پارکینسون

راز خواب آرام چیست؟

چاپایمیل

نظر خود را اضافه کنید.

0
شرایط و قوانین.
  • هیچ نظری یافت نشد

گوشه

kantrium.com | Finland | Helsinki | Denmark